Haşlanıp süzülen kuru fasulyeyi tahin, limon suyu, sirke, sarımsak ve suyla hazırladığınız sosla karıştırın; ardından soğan, domates ve maydanozu ekleyin. İsteğe göre haşlanmış yumurtayla servis edin. Başarılı bir fasulye piyazı için tanelerin içi tamamen yumuşamalı, sos ise fasulyeyi kaplayacak kadar akışkan olmalıdır. Limon ve sirkeyi ölçerek eklemek, ekşiliğin diğer malzemelerin önüne geçmesini engeller.
Bu tahinli piyaz tarifi dört kişiliktir. Aktif hazırlık yaklaşık 20 dakika, fasulyenin pişmesi yaklaşık 45 - 75 dakika sürer; ayrıca 8 - 12 saat ıslatma ve haşlama sonrasında kısa bir ılıtma süresi gerekir. Pişme süresi fasulyenin cinsine ve bekleme süresine göre uzayabilir. Önceden haşlanmış fasulye kullanıyorsanız yaklaşık 600 gram süzülmüş fasulye hazırlamanız yeterlidir.
Tahinli Piyaz İçin Gerekli Malzemeler ve Ölçüleri
Dört kişilik porsiyon için piyaz malzemeleri olarak 250 gram kuru beyaz fasulye, 1 küçük kuru soğan, 1 orta boy domates ve çeyrek demet maydanoz hazırlayın. Üzeri için isteğe bağlı 2 haşlanmış yumurta kullanabilirsiniz. Fasulyeyi ıslatmak için yaklaşık 1 litre, haşlamak için başlangıçta yaklaşık 1,5 litre su ayırın. Tencerenin genişliğine göre su miktarını, tanelerin üzerini birkaç parmak geçecek biçimde ayarlayın; pişerken gerekirse sıcak su ekleyin.
Sos için 4 yemek kaşığı tahin, 2 yemek kaşığı limon suyu, 1 yemek kaşığı üzüm sirkesi, 1 küçük diş ezilmiş sarımsak ve 4 - 6 yemek kaşığı içme suyu kullanın. Ayrıca toplam 2 yemek kaşığı zeytinyağı, 1 çay kaşığı tuz ve isteğe bağlı çeyrek çay kaşığı kimyon ayırın. Zeytinyağının yarısını sosa, kalanını servise; tuzun yarısını haşlamaya, kalanını sosa ayırın. Sıvı ölçülerinde 1 yemek kaşığını 15 mililitre kabul edin.
Piyazlık Fasulye Nasıl Islatılır ve Haşlanır?
Önce fasulyeleri ayıklayıp akan su altında yıkayın. Geniş bir kaba alın, üzerlerini bolca geçecek kadar su ekleyin ve 8 - 12 saat bekletin. Özellikle sıcak havalarda ıslatma işlemini buzdolabında yapın. Bekleme sonunda suyu dökün, taneleri yeniden durulayın ve tencereye aktarın. Yaklaşık 1,5 litre taze su ile ayırdığınız yarım çay kaşığı tuzu ekleyerek kaynamaya bırakın. Yüzeyde oluşan köpüğü kaşıkla alın; ardından ateşi, su hafifçe kaynayacak şekilde azaltın.
Yaklaşık 45. dakikadan itibaren birkaç taneyi kontrol edin; çatalla kolayca ezilen ancak kabuğu büyük ölçüde sağlam kalan bir doku hedefleyin. Ortasında sertlik varsa pişirmeye devam edin. Taneleri dağıtabileceği için kuvvetli kaynatmaktan ve sık karıştırmaktan kaçının. Limon ile sirkeyi bu aşamada eklemeyin; asitli malzemeleri sos için saklayın. Pişen fasulyeleri süzgece alın ve fazla suyu akana, yoğun buharı geçene kadar bekletin. Sulu kalan taneler hazırladığınız sosu gereğinden fazla inceltebilir.
Diplomalı Çiftçi Çiğ Tahin ile Tahinli Piyaz Sosu Nasıl Yapılır?
Sosun tabanında, susamdan elde edilen Çiğ Tahin kullanabilirsiniz. Ölçü almadan önce kavanozu dibinden yukarı doğru karıştırın; üstte yağ birikmişse yoğun kısımla bütünleşmesini sağlayın. Dört yemek kaşığı tahini geniş bir kâseye alın. Limon suyunu, sirkeyi, ezilmiş sarımsağı ve sosa ayırdığınız yarım çay kaşığı tuzu ekleyip çırpın. Karışımın başlangıçta koyulaşması normaldir; bu aşamada ilave yağ dökerek kıvamı açmaya çalışmayın.
Ardından oda sıcaklığındaki içme suyunu birer yemek kaşığı ekleyerek çırpmayı sürdürün. İlk dört kaşıktan sonra kıvamı kontrol edin; gerekiyorsa kalan iki kaşığı da kontrollü biçimde kullanın. Son olarak bir yemek kaşığı zeytinyağını ve tercih ediyorsanız kimyonu karıştırın. Hazırlanan tahinli piyaz sosu, kaşıktan kesintisiz akmalı ve fasulyenin üzerinde ince bir tabaka bırakmalıdır. Kâsenin kenarlarında yoğun tahin kalmaması için spatulayla sıyırıp yeniden karıştırın.
Tahinli Piyaz Sosunun Kıvamı Nasıl Ayarlanır?
Diplomalı Çiftçi Çiğ Tahin ile hazırladığınız karışım kaşıktan parça parça düşüyorsa bir yemek kaşığı su ekleyip yeniden çırpın. Her eklemeden sonra kontrol edin; suyun tamamını tek seferde dökmeyin. Fazla incelirse ayrı bir kapta bir tatlı kaşığı tahini az miktarda sosla açıp ana karışıma katın. Son kontrolü tek bir fasulye tanesi üzerinde yapın: Sos taneyi kaplamalı, üzerinden bütünüyle akıp gitmemelidir. Bekledikçe koyulaşırsa servis öncesinde az miktarda suyla tekrar açabilirsiniz.
Tahinli Piyaz Sosunda Limon ve Sirke Dengesi Nasıl Kurulur?
İki yemek kaşığı limon suyu ve bir yemek kaşığı sirke, bu ölçüler için başlangıç oranıdır. Limonun ekşiliği ve sirkenin yoğunluğu değişebileceğinden karışımı tek başına değil, bir kaşık fasulyeyle birlikte tadın. Daha belirgin ekşilik istiyorsanız limon suyunu birer çay kaşığı artırın. Sirkeyi aynı anda yükseltmeyin; böylece hangi eklemenin tadı değiştirdiğini anlayabilirsiniz. Karışım fazla ekşi olduysa az miktarda tahin ve suyla dengeleyin, ardından tuzunu yeniden kontrol edin.
Tahinli Piyaz Yapılışı: Fasulye ve Sosun Birleştirilmesi
Fasulyeler ılıdıktan ve sos hazırlandıktan sonra birleştirme aşamasına geçin. Soğanı ince yarım ay biçiminde doğrayın; tadını hafifletmek isterseniz soğuk suda beş dakika bekletip iyice süzün. Domatesi küçük parçalar halinde kesin, kesme tahtasında biriken fazla suyunu karışıma aktarmayın. Yıkanıp kurulanmış maydanozu ince kıyın. Malzemelerin yüzeyinde fazla su kalmaması, sosun tabakta sulanmasını azaltır. Tanelerin rahatça karışabileceği geniş bir kap kullanın ve şu sırayı izleyin:
- Ilık ve süzülmüş fasulyeleri kaba alın, hazırladığınız sosun yaklaşık üçte ikisini üzerlerine gezdirin.
- Kaşık veya spatulayla alttan üste doğru nazikçe karıştırarak tanelerin sosla kaplanmasını sağlayın.
- Süzülmüş soğanı, doğranmış domatesi ve maydanozun yarısını ekleyip birkaç kez daha karıştırın.
- Karışımı beş dakika bekletin, bir kaşık tadarak kıvamını kontrol edin ve kalan sosu ihtiyaca göre ekleyin.
Karıştırırken fasulyeleri ezmemeye özen gösterin; amaç bütün malzemeleri taneli dokuyu koruyarak buluşturmaktır. Bekleme sonunda sos koyulaşmışsa ayırdığınız kısmı bir miktar suyla açarak ilave edin. Karışımı uzun süre çırpmayın veya kaşıkla bastırmayın. Tadım sırasında domates, soğan ve fasulyeyi birlikte alın; ekşilik ve tuz değerlendirmesini böyle yapmak, yalnızca sosu tadarak karar vermekten daha iyi bir ölçü sağlar.
Tahinli Piyaz Nasıl Süslenir ve Servis Edilir?
Hazırladığınız karışımı geniş ve çok derin olmayan bir servis tabağına aktarın. Üzerine kalan maydanozu serpin, ayırdığınız bir yemek kaşığı zeytinyağını gezdirin. Yumurta kullanacaksanız ayrı bir tencerede üzerini geçecek suyla kaynamaya başladıktan sonra yaklaşık 9 - 10 dakika pişirin; soğutup soyduktan sonra dörde bölerek tabağa yerleştirin. Bu işlemi fasulye haşlanırken yapabilirsiniz. Yumurtaları karışımın içine ezerek katmak yerine üstüne dizmek, hem görünümü hem de taneli dokuyu korur.